همسایه‌داری؛ سنتی که نباید در آپارتمان‌ها گم شود

پیامبر اکرم (ص) آن‌قدر دربارهٔ همسایه سفارش فرمود که اصحاب گمان بردند همسایه از خویشاوند ارث می‌برد. این روایت، عمق توجه اسلام به روابط محله‌ای را نشان می‌دهد. امروز اما در کوچه‌هایی زندگی می‌کنیم که گاه نام همسایهٔ روبه‌رو را نمی‌دانیم.

حقوق همسایه در روایات فهرست شده است: عیادت در بیماری، تسلیت در مصیبت، تبریک در شادی و گره‌گشایی در سختی. هیچ‌یک از این‌ها هزینهٔ مالی ندارد؛ همه وقت و توجه می‌خواهد. جامعه‌ای که این حقوق در آن زنده باشد، در بحران‌ها تاب‌آورتر است. در سیل و زلزله، نخستین کسی که به داد انسان می‌رسد همسایه است نه اداره.

در آرادان که بافت روستایی و شهری در هم تنیده است، این سنت هنوز زنده است و باید قدر آن را دانست. اما با گسترش ساخت‌وسازهای جدید، نشانه‌هایی از کم‌رنگ‌شدن آن دیده می‌شود. از هیئت امنای مساجد می‌خواهم برنامهٔ منظمی برای آشنایی اهالی محله با یکدیگر تدارک ببینند؛ افطاری محله و جشن‌های کوچک، همین نقش را ایفا می‌کند.

در خطبهٔ دوم از کشاورزی سخن می‌گویم؛ ستون معیشت بسیاری از خانواده‌های این شهرستان. امسال با گرمای زودرس، برداشت در برخی اراضی زودتر آغاز شد و برنامهٔ همیشگی کشاورزان به هم خورد. در ملاقات‌های مردمی این ماه، سه گره به‌روشنی تکرار شد و طرح آن بر منبر جمعه وظیفهٔ ماست. پیش از طرح این سه گره، از صبوری کشاورزان این دیار در سالی کم‌باران قدردانی می‌کنم.

گره نخست، تأمین به‌موقع نهاده است. تأخیر در توزیع کود در فصل پیش، بخشی از کشاورزان را ناچار به خرید از بازار آزاد با قیمت چند برابر کرد. این تأخیر اگر تکرار شود، اعتماد کشاورز به شبکهٔ رسمی توزیع را از میان می‌برد. ما خواستار اعلام برنامهٔ توزیع پاییز پیش از آغاز فصل هستیم.

گره دوم، بازار فروش است. محصول کشاورز آرادانی گاه با نصف قیمت به واسطه فروخته می‌شود و در بازار مصرف با چند برابر آن عرضه می‌گردد. راه‌اندازی بازارچهٔ عرضهٔ مستقیم در ایام برداشت، پیشنهادی است که سال گذشته مطرح شد و به نتیجه نرسید. تشکیل تعاونی تولید نیز مسیر مؤثری است که نیازمند حمایت اداری است.

گره سوم، برق چاه‌های کشاورزی است. قطعی‌های مکرر در ساعات اوج مصرف تابستان، برنامهٔ آبیاری را به هم می‌ریزد و در چند مورد موجب خسارت شده است. می‌دانیم که محدودیت تولید برق واقعی است، اما اعلام قبلی زمان قطعی، حداقل انتظاری است که کشاورز دارد. برنامهٔ اعلام‌شده، خسارت را کم می‌کند حتی اگر قطعی را کم نکند.

از کشاورزان عزیز نیز می‌خواهم در نصب کنتور هوشمند و اجرای طرح‌های آبیاری نوین همکاری کنند. آب این دشت سرمایهٔ نسل بعد است و ما امانت‌دار آن هستیم. هر قطره‌ای که امروز هدر می‌رود، از سهم فرزندان ما کاسته می‌شود.